Mart ayýnýn son dönemecinde, tam da Ýstanbul Film Festivali öncesi keyifli bir sinema haftasýna giriyoruz sevgili okurlar… Neler mi var? Belleðimizde kendilerine çoktan yer tutmuþ, iþlerini her zaman merakla beklediðimiz yönetmenlerden Sam Mendes ve Ferzan Özpetek’in yeni filmleri; geçen yýllarda hepimizi etkileyen Donnie Darko’nun yönetmeni Richard Kelly’nin ikinci filmi ve son dönemde iyice kanýmýzýn ýsýndýðý genç oyuncular Sam Rockwell ve Amy Adams’ýn yeni filmleri… Bu hafta seçeneðimiz bol, herkese iyi seyirler!
Uzaklara Gidelim/ Away We Go
Yön: Sam Mendes
Oyn: John Krasinski, Maya Rudolph, Carmen Ejogo, Catherine O’Hara, Jeff Daniels, Maggie Gyllenhaal
2000 yazýnda bir pazar akþamý 6. His ve Amerikan Güzeli’ni art arda izlediðimde, hem sinemaya olan iþtahým iyice artmýþ hem de gelecek yýllarýný merakla beklediðim iki yeni yönetmenle tanýþmýþtým. 24 yaþýndaydým; her iki film de o zamana göre oldukça farklý, yenlikçi ve þaþýrtýcý birer sinema deneyimi sunuyordu benim için. Hele de Amerikan Güzeli… Öyküsü, anlatým dili, ritmi beni bir anda kavrayývermiþ ve yönetmen Sam Mendes kimdir, nedir diye meraklanmaya baþlamýþtým bile. On yýl önce bir dahi olduðunu düþündüðüm genç Ýngiliz’le tanýþmamýz iþte böyle cereyan etti.
Beni heyecanlandýran bir yönetmen daha girmiþti artýk hayatýma. 2002 yýlýnda gelen ikinci filmi Road to Perdition/ Azap Yolu’nda, Amerikan Güzeli’nden farklý olarak mizahý rafa kaldýrmýþ, derdini daha aðdalý bir dille anlatan, daha karanlýk, ciddi ve aðýr bir Mendes vardý karþýmýzda. Ardýndan 2005’te Jarhead ve 2008’de Revolutionary Road/ Hayallerin Peþinde geliyordu ki, keza bu sonuncu filmde de mizahla yollarýný ayýrmýþ, daha olgun ve ciddi hali keskinleþiyordu yönetmenin.
Aradan geçen yýllarda, kendisiyle ilgili dahi tanýmlamam geçerliðini yitirdi ama yine de o hala sevdiðim yönetmenlerden biri. Hatta Away We Go/ Uzaklara Gidelim, Mendes’in belki de bugüne dek çektiði en küçük ve iddiasýz film olmasýna raðmen… Evet, senaryosu Dave Eggers ve Vendela Vida tarafýndan kaleme alýnan Uzaklara Gidelim bir yol filmi ve durum komedisi olarak tanýmlanabilecek sevimli bir yapým. Film, belli ki sermaye düzenine muhalif, daha alternatif bir yaþamý benimsemiþ, sýra dýþý ve hafiften entelektüel bir çiftin ilk bebeklerini karþýlama sürecini anlatýyor. Bu güzel haberi alan çift, bebekleri için uygun bir yuva ve doðru ebeveyn modelini tespit etmek üzere, arkadaþlarýndan akrabalarýna uzanan bir ziyaretler dizisine baþlýyorlar. Ve tabii bu sýrada hayat, hayat vermek, anne baba ve aile olmak gibi konularý sorguladýklarý, yer yer sarsýcý yer yer keyifli, çetin bir süreçten geçiyorlar.
Peki bir sorun var mý? Hayýr bir sorun yok, ama alkýþlanacak ya da tekrar izleme arzusu uyandýracak bir iþ de yok önümüzde. Yönetmen, Uzaklara Gidelim’de týpký Hayallerin Peþinde’de olduðu gibi yine iliþkilerinde deðiþim sürecinden geçmekte olan bir çiftin öyküsüne çeviriyor kamerasýný. Oysa ben hala Mendes’den, Amerikan Güzeli’nde olduðu gibi beni þaþýrtmasýný, yine zekice bir meseleyle ve o meseleyi hýnzýr bir biçimde anlatarak karþýmýza çýkmasýný istiyorum. Uzaklara Gidelim çift olmanýn ve bir iliþkiyi yürütmenin, hayatý birlikte geçirmenin güçlükleri ve bu güçlüklerle nasýl baþ edildiði konusunda birtakým kliþeler üzerinde gidip geliyor. Üstelik çiftimiz bazen bu konularda öyle rafine diyaloglara giriyorlar ki, gerçek hayatta iþlerin pek de böyle yürümediðine dair çýðlýklar atmaya baþlayan iç sesimiz doðrudan filmin inandýrýcýlýðýný sorgulatýyor bize.
Çiftin kendi egolarýný kontrol edip sevgiyi bir üst deðer olarak koruma ve uzlaþabilme hali gerçekten baþtan çýkarýcý, ama ne yazýk ki belli yaþam deneyimine sahip yetiþkinler olarak ziyadesiyle ütopik geliyor insana. Bence bu filmin en tatlý yaný oyuncularý… Gerçek hayatta “Gel de sen þimdi bu iþin içinden çýk” dedirtecek o bunaltýcý süreçleri, anlarý öyle gerçeküstü bir sevimlilik haliyle çözümlüyorlar ki, bu çiftin hem erkek hem de kýz tarafý birer masal kahramaný gibi kalýyor aklýmýzda. Adam, ironik þiþe dibi gözlüklerinin ardýndan müthiþ bir olgunlukla kadýný sarmalayan hali, kadýn ise güçlü, baðýmsýz ve iliþkideki dominant tavrýyla son derece baþarýyla çizilmiþ iki karakter oluþturuyorlar. Yan oyuncularda da marijinal hippi anne rolündeki Maggie Gyllenhaal, Oscar’a aday olduðu Çýlgýn Kalp’tekinden çok daha akýlda kalýcý bir performans sergiliyor.
Özetle… Mendes, Uzaklara Gidelim’le yeniden mizaha göz kýrpsa da, Amerikan Güzeli gibi sýra dýþý ve ses getirecek bir film sunamýyor bize. Ýzlediðimiz karakterleri seviyor ve bu yolculuk boyunca oldukça eðleniyoruz, ancak iliþkinin inandýrýcýlýðý konusunda yaþadýðýmýz sorun finalde iyice perçinleniyor ve bence film en büyük açýðý da bu noktada veriyor. Çifti son kararlarýna götüren düþünsel süreci, bu geçiþin alt metnini irdelemekte yetersiz kalan film, nasýl sona vardýðýný anlayamadan perdeden kaybolup gidiyor aniden…
Ay / Moon
Yön: Duncan Jones
Oyn: Sam Rockwell, Dominique McElligott, Rosie Shaw, Kevin Spacey
Bilimkurgu – dram türündeki film, aya gönderilen ve burada uydu baðlantýsý koptuðu için dünyayla iletiþimini kaybeden bir astronotun öyküsünü anlatýyor. Halüsinasyonlar görmeye, hafýzasýný yitirmeye ve bulunduðu yere nasýl geldiðini bile unutmaya baþlayan astronot, yaþadýklarýný anlayabilmek ve kurtulabilmek için uzayda zorlu bir mücadelenin içine giriyor.
Yönetmen Duncan Jones’un orijinal hikayesinden yola çýkýlarak Nathan Parker tarafýndan senaryolaþtýrýlan filme ünlü oyuncu Kevin Spacey sesiyle katkýda bulunmuþ. Yönetmenin ilk uzun metraj denemesi olan filmin en büyük kozu, her yeni performansý merakla beklenen ve keyifle izlenen yükselen yýldýz Sam Rockwell.
Kutu / The Box
Sen – Yön: Richard Kelly
Oyn: Cameron Diaz, James Marsden, Frank Langella, Gillian Jacobs
Richard Matheson’ýn kýsa öyküsünden yola çýkýlarak beyazperdeye aktarýlan bilimkurgu-gerilim türündeki film, kapýlarýna býrakýlan tahta kutu ile hayatlarý tamamen deðiþen bir çiftin öyküsünü anlatýyor. Kendilerine iletilen nota göre, kutunun üstündeki düðmeye basmalarý hem bir milyon dolarýn sahibi olmalarýný saðlayacak, hem de hiç tanýmadýklarý bir insanýn ölümüne neden olacaktýr.
Richard Kelly, 2001 yýlýnda çektiði ilk uzun metraj filmi Donnie Darko ile dünyada ve ülkemizde bir hayli baþarýlý olmuþ ve yeni iþlerini merakla beklediðimiz yönetmenler arasýna girmiþti.
Serseri Mayýnlar / Mine Vaganti
Yön: Ferzan Özpetek
Oyn: Riccardo Scamarcio, Nicole Grimaudo, Alessandro Preziosi, Lunetta Savino
Dram türündeki film, makarna üreticisi bir Ýtalyan ailesinin, geleneksel ve ahlâki kalýplarýn dýþýna çýkan çocuklarýnýn ne yöne gideceði kestirilemeyen öykülerini anlatýyor. Ýç içe geçen paralel maceralarýn akýþýnda, karakterlerin duygu dünyasý ve gelgitleri yine derinlemesine irdeleniyor.
Ferzan Özpetek, filmin senaryosunu, iki arkadaþýnýn baþýna gelen gerçek bir olaydan esinlenerek Ivan Cotroneo ile birlikte kaleme almýþ. Hamam, Harem Suare, Cahil Periler, Karþý Pencere, Kutsal Yürek, Bir Ömür Yetmez, Mükemmel Bir Gün’den oluþan Özpetek külliyatýnýn takipçikleri için kaçýrýlmaz bir film.
Numan Serteli’nin filmle ilgili yazýsý için týklayýn…
Aþka Yolculuk/ Leap Year
Yön: Anand Tucker
Oyn: Amy Adams, Matthew Goode, Adam Scott, John Lithgow
Senaryosu Deborah Kaplan ve Harry Elfont tarafýndan yazlan romantik komedi türündeki film, dört yýllýk iliþkisinde hala evlenme teklifi almayý bekleyen ve sonunda bu sorunu çözmeye karar veren genç bir kadýnýn öyküsünü anlatýyor. Kadýnlarýn erkeklere 29 Þubat tarihinde evlilik teklifi yapmasýna izin veren eski bir Ýrlanda geleneðini keþfeden kadýn, Boston’dan Dublin’e giden erkek arkadaþýnýn izini sürmek üzere yola çýkýyor.
Yönetmen Anand Tucker’ý önceki filmlerinden, ünlü çellist Jacqueline du Pre’nin hayatýný anlattýðý Hilary and Jackie/ Paylaþýlamayan Tutkular ya da Steve Martin ve Claire Danes’in rol aldýðý Shopgirl/ Aþký Ararken ile anýmsayabilirsiniz. Baþroldeki Amy Adams da Enchanted/ Manhattan’da Sihir, Doubt/ Þüphe, Sunshine Cleaning/ Günýþýðý Temizleme Þirketi gibi filmleriyle Hollywood’un son dönemdeki en sevilen yüzlerinden biri.
